Het doel van het Bevolkingsonderzoek Baarmoederhalskanker (BVO BMHK) is om in een zo vroeg mogelijk stadium (voorstadia van) baarmoederhalskanker op te sporen en te behandelen teneinde het ontstaan van baarmoederhalskanker te voorkomen en de sterfte ten gevolge van baarmoederhalskanker te verminderen
_290x190s.jpg)
Eens in de vijf jaar worden alle vrouwen van 30 tot en met 60 jaar die ingeschreven staan in een gemeente uitgenodigd om mee te doen aan het BVO BMHK. Beginnende afwijkingen aan de baarmoeder kunnen door een vrij eenvoudig onderzoek, een uitstrijkje van de baarmoedermond, in een vroeg stadium worden opgespoord en meestal goed worden behandeld. De kans op kanker wordt hierdoor sterk verkleind.
In Nederland wordt het BVO BMHK als gratis voorziening aangeboden. De organisatie en uitvoering van het bevolkingsonderzoek vinden plaats vanuit regionale screeningsorganisaties. In de provincies Groningen, Friesland en Drenthe is per 1 januari 2010 Bevolkingsonderzoek Noord verantwoordelijk voor de uitvoering van de bevolkingsonderzoeken baarmoederhalskanker en borstkanker.
Huisartsen en praktijkassistenten worden met de ELANN-nieuwsbrief en de nieuwsbrief voor praktijkassistenten op de hoogte gehouden van de uitvoeringsaspecten van het BVO BMHK. Elk jaar in december verzendt de preventiecoördinator van ELANN, Astrid Mol, de cervixspecial met het oproepschema en informatie voor het nieuwe jaar naar alle praktijken in Groningen en Friesland. Zij ondersteunt huisartsen en praktijkassistenten ook bij:
Het NHG biedt de volgende producten op het gebied van cervixuitstrijken en HPV:
U kunt ze hier downloaden.
ELANN stuurt elk jaar met de cervixspecial het oproepschema rond. Dit is een overzicht van de weken waarin Bevolkingsonderzoek Noord de uitnodigingen en herinneringen verstuurt. Bevolkingsonderzoek Noord verspreidt de wachtkamerposter en de informatiekaart.
De screeningsorganisaties hebben de opdracht van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) om vanaf 1 januari 2010 uitslagbrieven te sturen naar alle vrouwen die deelnemen aan het BVO BMHK. Dit geschiedt als aanvulling op en niet ter vervanging van de huidige procedure. Volgens de NHG-standaard blijft de huisarts vrouwen waarbij afwijkingen worden gevonden actief informeren. Het gaat dan om uitslagen waarbij vervolgonderzoek bij de huisarts of bij de gynaecoloog nodig is. De huisarts blijft de uitslag op de gebruikelijke manier ontvangen van het pathologie laboratorium. Dat gebeurt minimaal 5 werkdagen voordat de vrouw met een uitslagbrief geïnformeerd wordt door Bevolkingsonderzoek Noord. Zo heeft de huisarts voldoende tijd om contact met haar op te nemen.
Er zijn vier uitslagbrieven ontwikkeld, namelijk:
Daarnaast zijn er nog twee brieven voor uitzonderingssituaties:
De procedure en de verschillende uitslagbrieven én een lijst met veelgestelde vragen kunt u hier downloaden.
De downloads van de contactgegevens van de diverse laboratoria en hun koeriersdiensten; de dunnelaag cytologie en het afnameprotocol met veelgestelde vragen van de ThinPrep® Pap Testvan de firma Cytyc vindt u hier.
Alle uitstrijkjes die gemaakt worden in het kader van het BVO BMHK vallen buiten het systeem van het nieuwe zorgstelsel. De huisartsen worden voor deze uitstrijkjes automatisch betaald door Bevolkingsonderzoek Noord. Zij hoeven hiervoor niets te declareren. Het tarief voor het maken van een uitstrijkje is in 2010 € 11,62. Uitstrijkjes op medische indicatie vallen wel onder het consulttarief. Als u vragen heeft over de uitbetalingvan uitstrijkjes voor het bevolkingsonderzoek, kunt u contact opnemen met Bevolkingsonderzoek Noord, telefoon 050-520 8888.
De types HPV16 en HPV18 van het Humaan Papilloma Virus (HPV) veroorzaken gezamenlijk 70% van de gevallen van baarmoederhalskanker. Als bij het uitstrijkje kleine afwijkingen worden gezien, moet het uitstrijkje na zes maanden worden herhaald. Dan wordt het uitstrijkje getest op hrHPV. Vanaf 2009 krijgen meisjes van 12 jaar in Nederland een uitnodiging om zich te laten inenten (vaccineren) tegen HPV.
Producten voor de huisartsenpraktijk:
U kunt ze hier downloaden.
Websites
Op de website van het RIVM is voor cliënten informatie te vinden over het bevolkingsonderzoek, de uitnodiging, het wel of niet meedoen, het uitstrijkje, de beoordeling van het uitstrijkje, de uitslag, verder onderzoek, een uitstrijkje – animatie, HPV en het ontstaan van baarmoederhalskanker. Op de website van Bevolkingsonderzoek Noord is actuele regionale informatie te vinden, zoals het oproepschema, de informatietelefoon en het opvragen van een nieuw laboratoriumformulier.
Folder RIVM
De folder Onderzoek naar baarmoederhalskanker – wat u moet weten wordt met de uitnodiging meegestuurd. In deze folder staat helaas niet meer wanneer men (nog) niet mee hoeft te doen aan het onderzoek, namelijk:
- als de baarmoeder inclusief de baarmoederhals is verwijderd;
- als de vrouw zwanger is (en tot 6 maanden na de bevalling)
- als in het afgelopen jaar al een uitstrijkje is gemaakt.
Hier zouden dus misverstanden over kunnen ontstaan. De folder wordt halverwege 2010 aangepast.
Cliënten-informatietelefoon
Voor informatie over het BVO BMHK, het opvragen van laboratoriumformulieren en het indienen van klachten, kunnen cliënten bellen met de cliënten-informatietelefoon 0900 – 2030100 (op werkdagen van 9.00 – 12.30 en 13.30 – 16.00 uur). Mailen kan ook.
Allochtone vrouwen
Op de website van het RIVM staan de landelijke voorlichtingsfolders voor het BVO BMHK ook in het Arabisch, Engels en Turks.
Humaan Papilloma Virus
Informatie van het RIVM over het (vaccineren tegen) HPV vindt u hier.
Volgens de kwaliteitseisen van het RIVM moeten de screeningsorganisaties cliënten de mogelijkheid bieden het uitstrijkje door een vrouwelijke huisarts of assistente te laten uitvoeren. Cliënten kunnen bellen met Bevolkingsonderzoek Noord wanneer zij het onderzoek door een andere huisarts(assistente) willen laten doen. Zij beschikken over een lijst met namen van vangnetpraktijken. Op die lijst staan alleen praktijken die zelf hebben aangegeven bereid te zijn als vangnetpraktijk te fungeren. Als de lijst geen oplossing biedt voor cliënte, zoekt de preventiemedewerker van ELANN een vangnetpraktijk. Voor het afnemen van een uitstrijkje in het kader van het BVO BMHK bij cliënten uit een andere praktijk, geldt het normale uitstrijktarief (2010: € 11,62). Op het laboratoriumformulier is voldoende ruimte voor de gegevens van de vangnetpraktijk (naam en AGB-code). De vangnetarts vult op het formulier tevens de naam in van de huisarts bij wie cliënte staat ingeschreven, tenzij cliënte daar bezwaar tegen aantekent. Zowel de vangnetpraktijk als de eigen huisarts ontvangt de uitslag van het laboratorium, tenzij cliënte de naam van haar huisarts niet bekend heeft gemaakt of hiertegen bezwaar maakt. In dat geval moet zij een verklaring invullen en ondertekenen. Als vangnetarts verstrekt u de uitslag aan cliënte. Indien er een vervolgbeleid moet worden afgesproken verwijst u cliënte naar haar eigen huisarts. De procedure kunt u hier downloaden.
Meer informatie over het bevolkingsonderzoek vindt u op de sites van het RIVM en Bevolkingsonderzoek Noord.
Met vragen kunt u terecht bij Astrid Mol, tel.: 050-3666440 (dinsdag, donderdag en vrijdag). Mailen kan natuurlijk ook.
Terug naar programma's